nederland

Gaat Volkert van der Graaf de gevangenis weer in?

Door Liz Zoetekouw - 21 september 2015

Een kennis van Volkert van der Graaf heeft geholpen om een gesprek tussen de twee af te luisteren. Hierdoor werd ontdekt dat Van der Graaf de voorwaarden van zijn proeftijd doelbewust heeft overtreden.

De moordenaar van Pim Fortuyn kwam vorig jaar mei voorwaardelijk vrij. Zondagavond liet KRO-NCRV-programma Brandpunt Reporter zien dat Van der Graaf zegt dat hij een van de voorwaarden heeft overtreden.

Welke voorwaarde heeft Van der Graaf overtreden?

In de uitzending liet Van der Graaf weten dat een foto gepubliceerd in De Telegraaf in scène was gezet. Hij had daarvoor geen toestemming van de reclassering, ook niet van het Openbaar Ministerie. Omdat hij de media heeft benaderd via zijn advocaat, heeft hij het mediaverbod overtreden.

De fotograaf was een bekende van Van der Graafs advocaat Stijn Franken. Van der Graaf zegt dat hij niet wilde dat fotojournalisten naar hem zochten en dat er daarom een afspraak is gemaakt met de fotograaf van De Telegraaf.

Wat gaat er nu gebeuren met Van der Graaf?

‘Het Openbaar Ministerie is verplicht om op te treden, omdat Volkert van der G. zich niet houdt aan de voorwaarden die zijn opgelegd,’ zegt hoogleraar strafrecht Peter Tak in de uitzending.

Gerlof Leistra, misdaadverslaggever van Elsevier, vindt ook dat de voorwaarden van zijn voorwaardelijke invrijheidstelling moeten worden nageleefd. Hij twijfelt echter of het Openbaar Ministerie de kwestie aan de rechter voorlegt en als dat het geval is, of de rechter hem zal terugsturen naar de gevangenis. Het mediaverbod is namelijk vooral bedoeld voor het geven van interviews.

Oud-partijleider Mat Herben (LPF) zegt in de uitzending: ‘Er zijn steeds mazen in de wet waarvan hij geprofiteerd heeft. Nu wil ik de wet ook wel eens letterlijk nemen. Hij heeft het mediaverbod overtreden, dus terug in de bak met hem.’

In ieder geval bespreekt de Tweede Kamer het voorval morgen in het vragenuurtje.

Is het programma legaal te werk gegaan?

Van der Graaf wist zondagmiddag al dat het programma die avond zou verschijnen. Met behulp van zijn advocaat spande hij een kort geding aan om de uitzending te stoppen. De rechter besliste daarin dat NPO’s recht op vrije meningsuiting groter was dan Van der Graafs recht op privacy.

Volgens de website van AMS Advocaten kunnen journalisten bij het gebruik van de verborgen camera een beroep doen op het belang van vrije nieuwsgaring. Als zij niet aan het nieuws niet kunnen komen zonder verborgen camera, mogen zij deze gebruiken.

Wat waren de voorwaarden voor vrijlating?

De voorwaarden waaronder Van der Graaf is vrijgekomen waren een enkelband dragen, wekelijks melden bij de reclassering en lopen bij een psycholoog. Daarnaast waren er locatieverboden, contactverboden en een mediaverbod.

In juli 2014 liet hij weten dat hij af wilde van bepaalde voorwaarden. De enkelband en de locatieverboden heeft hij weg kunnen procederen, onder meer omdat hij tijdens zijn proefverlof wel in deze steden was geweest.

Wat heeft van der Graaf verder gezegd in de uitzending?

Uit het programma bleek dat Van der Graaf opzettelijk dwarsligt bij de reclassering. Zo heeft hij toegegeven dat hij weigert werk te zoeken en dat hij liever teert op zijn uitkering van 900 euro per maand. Door dit lage inkomen kan hij namelijk gratis procederen: als hij rijker was, zou voor zijn rechtszaken moeten betalen.

De reclassering kan Van der Graaf niet dwingen om te gaan werken. Ze kunnen hooguit zijn uitkering korten.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.