nederland

Kabinet weigert gevangenen Guantánamo Bay, Amerika boos

Door Shari Deira - 22 september 2015

Nederland is voorlopig niet bereid om gevangenen van Guantánamo Bay over te nemen, zolang de Amerikaanse regering geen ‘betekenisvolle stappen’ heeft gezet om de gevangenis te sluiten en andere gevangenen te berechten.

Vorige week gaf minister Bert Koenders (PvdA) van Buitenlandse Zaken antwoord op Kamervragen (pdf) hierover. Dit besluit zet de relatie tussen Nederland en de Verenigde Staten onder druk, meldt de Volkskrant dinsdag op basis van bronnen.

Teleurstelling

Er zou in Washington onbegrip en teleurstelling heersen over de Nederlandse beslissing. Andere Europese landen hebben zich wel bereid getoond om gevangenen over te nemen.

‘We hebben maanden op hoog niveau hierover gesproken, we zijn aan het lijntje gehouden,’ zegt een diplomaat in Washington tegen de krant. Een andere hoge Amerikaanse bron spreekt van een ‘vlek in de verhoudingen’.

Sluiten

De Amerikaanse president Barack Obama heeft aan het begin van zijn ambtstermijn aangegeven dat hij het gevangeniscomplex op Cuba wil sluiten. Sinds zijn aantreden zijn 120 gevangenen overgebracht naar andere landen, schrijft Koenders in de beantwoording van de Kamervragen. Nog 116 gevangenen zitten nog in Guantánamo Bay.

Volgens Nederland is Guantánamo Bay in strijd met het internationaal recht en moet het complex zo snel mogelijk worden gesloten. Maanden geleden vroegen de Amerikanen Nederland al om twee gevangenen op te nemen. Vooral de VVD ziet dat niet  zitten.

Vorige week legde Koenders zich neer bij het verzet van de VVD en bracht hij de Amerikanen op de hoogte. Als het aan de VVD ligt, nemen de Amerikanen eerst zelf gevangen en de partij wil de garantie dat Guantánamo Bay daadwerkelijk gaat sluiten.

Militairen

De vraag is wat voor gevolgen de diplomatieke onenigheid heeft voor Nederland. Het kabinet wil graag een niet-permanente zetel in de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties (VN), zodat het meer te zeggen heeft over VN-missies zoals die in Mali, waar honderden Nederlandse militairen aan meedoen. Dat wordt nu misschien moeilijker.

Opmerkelijk is ook dat koning Willem-Alexander en koningin Máxima dit weekend weer in de Verenigde Staten zijn. Het is ongebruikelijk dat het koningspaar een land bezoekt als diplomatieke rellen nog niet zijn opgelost.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.