nederland

Gestoorde (ex)patiënten plegen 10 procent van alle moorden

Door Gerlof Leistra - 26 januari 2016

In 2015 is tien procent van alle moorden gepleegd door ernstig gestoorde personen die in beeld waren van de geestelijke gezondheidszorg (ggz). Dat schrijft Elsevier deze week naar aanleiding van het doorlopende moordonderzoek.

‘Ggz-moorden’ zijn de opvallendste trend in Elseviers Moordlijst 2015. Vorig jaar werden 115 moorden gepleegd. Dat is het laagste moordcijfer sinds Elsevier in 1992 begon alle gevallen van moord en doodslag te registreren.

Van die 115 levensdelicten zijn zeker twaalf gepleegd door gestoorde personen die in beeld waren van de geestelijke gezondheidszorg. Dat is 10 procent van het totaal.

Vermoedelijk is het percentage nog hoger: een deel van de moorden is (nog) niet opgelost. Rode draad: hulpverleners hebben het gevaar van hun (ex-)cliënt schromelijk onderschat.

Moeder

Eén van de beschreven zaken speelde op 18 februari 2015 in Heemstede. Daar sloeg en trapte de 34-jarige Martin V. in haar woning zijn 59-jarige moeder Carla Horeman dood. Vijf weken eerder was hij voorwaardelijk vrijgelaten uit Zuiderpoort in Haarlem, een instelling voor geestelijke gezondheidszorg.

Daar was hij een jaar eerder op last van de rechter gedwongen opgenomen. Hij lijdt al sinds zijn 14e aan paranoïde schizofrenie.

Op de fatale dag belde Carla Horeman twee keer de instelling dat ze zich zorgen maakte over haar zoon.

Die weigerde zijn behandelaren vervolgens binnen te laten. Daarmee overtrad hij de voorwaarde van zijn ontslag, maar er werd niet ingegrepen.

De behandelaren zeiden dat ze de volgende dag terug zouden komen. Diezelfde avond doodde Martin zijn moeder.

Hoewel de rechter hem voor een jaar gedwongen had laten opnemen, was Martin V. toch met voorwaardelijk ontslag gestuurd. Ondanks afspraken gebruikte hij zijn anti-psychotische medicatie niet.

De woordvoerder van GGZ inGeest, waar Zuiderpoort onder valt, zegt dat de instelling vanwege de privacy en het medisch beroepsgeheim niets over de zaak mag zeggen.

Gaten

De huidige wet vertoont gaten en vergt aanpassing, zeggen de advocaat van Martin V., Brigitte Roodveldt, en haar collega Frank Westenberg. Dat duurt naar verwachting nog tot 2018.

CDA-Tweede Kamerlid Hanke Bruins Slot dringt aan op spoed: ‘Het is van belang dat de wetgeving op dit punt wordt aangepast, zodat er meer mogelijkheden zijn om de veiligheid in de thuissituatie te waarborgen.’

Haar collega Renske Leijten (SP) noemt de zaak van Martin V. ‘in- en intriest, allereerst voor de familie maar ook voor de hulpverleners moet het vreselijk zijn als iemand die je probeert te helpen een moord pleegt.

Of je met optimale geestelijke gezondheidszorg ook moorden voorkomt, is natuurlijk heel moeilijk te zeggen. Maar dat de mogelijkheden van de ggz en de bezuinigingen op de ggz geen positieve rol spelen, is evident.’

Voor informatie over de moordlijst van 2015: http://elsevier.nl/moordlijst

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.