Gerlof Leistra

Vrijwilligster Afke Kuipers was een gemakkelijke prooi

Door Gerlof Leistra - 10 maart 2013

Je zet je met hart en ziel in als vrijwilliger in Afrika om de wereld een beetje beter te maken en wordt vermoord. Afgelopen vrijdagmiddag is de 25-jarige Afke Kuipers uit Groningen bij een overval in Ghana doodgeschoten.

Ze was daar net een maand om vrijwilligerswerk te doen in de stad Tema. Afke was betrokken bij een project tegen kinderarbeid en had eerder al een jaar stage gelopen in Kaapstad.

Criminoloog

Vlak voor de moord had ik in Amsterdam een afspraak met mijn vriend Jan Dirk de Jong, een vermaard criminoloog. Hij was net terug van een korte vakantie in Ghana en had bij wijze van cadeau een boek voor mij meegenomen: Fighting armed robbery in Ghana, door Ken A. Attafuah. Hij liet mij een foto zien van een stapeltje exemplaren bij een benzinepomp ergens in Ghana.

Accra

We spraken over de gevaren in Ghana. Een jaar of tien geleden was ik er voor Elsevier en werd door ambassadepersoneel gewaarschuwd dat ik er niet in mijn eentje op uit moest trekken in Accra, de hoofdstad. Dat deed ik wel en op een gegeven moment dacht ik na een paar uur lopen in de brandende zon: waarom kijkt iedereen zo? Ik liep door een rommelige volkswijk en realiseerde mij ineens dat ik de enige blanke was. Al uren. Toch voelde ik mij toen veilig. Sindsdien is de onveiligheid gegroeid.

Corruptie

Jan Dirk vertelde schokkende verhalen over de corruptie in Ghana. Onder meer in weeshuizen. In werkelijkheid zijn veel van die kinderen geen wees, maar zijn ze daar door hun ouders tijdelijk ondergebracht en profiteert de leiding van het ontwikkelingsgeld. Nederlandse vrijwilligers en hulpverleners hebben vaak niet door wat er achter de schermen speelt.

Geld voor bruggen en het opknappen van het Nationaal Park wordt besteed aan peperdure nieuwe Range Rovers. Voor waterputten maken ontwikkelingswerkers gebruik van duur Europees materiaal dat ongeschikt is voor Afrika en waar ter plekke geen onderdelen voor te krijgen zijn als ze het begeven. Kortom, het geld wordt lang niet altijd goed besteed.

Prooi

Afke had louter goede bedoelingen, begrijp ik uit een site met een kort interview over haar motivatie. Zij zette zich in om Ghanese kinderen te helpen en stak de handen uit de mouwen. Voor Ghanese criminelen zijn jonge vrouwen zoals zij helaas een gemakkelijke prooi. Je mag hopen dat de dader gepakt wordt. Dat boek van Ken A. Attafuah ga ik snel lezen.

Naschrift Gerlof Leistra: Omdat het eerste zinnetje van deze weblog door veel mensen anders is begrepen dan bedoeld, heb ik besloten de woorden ‘Die Afke!’ te schrappen.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.