Syp Wynia

Zetelroof? Kamerlid is geen lijfeigene en moet dat niet worden

Door Syp Wynia - 31 maart 2015

Er zijn plannen om in de toekomst ‘zetelroof’ onmogelijk te maken. Maar een stelsel waarin een partij een Kamerlid naar believen uit de volksvertegenwoordiging kan zetten of zijn terugkeer kan blokkeren, is geen democratie

VVD’er Johan Houwers stapte in 2013 op aandrang van zijn partij uit de Tweede Kamer, omdat hij onderwerp was van strafrechtelijk onderzoek. Dat onderzoek eindigde in een schikking. Houwers maakte daarna tegen de zin van de VVD gebruik van de mogelijkheid om een vrijgekomen Kamerzetel in te nemen. De VVD royeerde hem.

In de Kamer wordt Houwers nu met de nek aangekeken en de stemming in het land is ook tegen hem. VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra wil, net als minister Ronald Plasterk (PvdA) van Binnenlandse Zaken, het kiesrecht veranderen om wat ze ‘zetelroof’ noemen onmogelijk te maken.

Particratie

Maar een Kamerlid, ook al is hij gekozen op de slippen van zijn lijsttrekker, wordt geacht het Nederlandse volk te vertegenwoordigen. Hij is geen lijfeigene van zijn partij. Houwers had in 2013 ook niet hoeven te vertrekken.

Als het kiesrecht al moet worden herzien, dan zou juist de relatie van de kiezer met de volksvertegenwoordiger moeten worden versterkt.

Een stelsel waarin een partij een Kamerlid naar believen uit de volksvertegenwoordiging kan zetten of zijn terugkeer kan blokkeren, is geen democratie, maar een particratie. En zo’n particratie, daar lijkt de Nederlandse democratie nu al te veel op.

Elsevier nummer 14, 4 april 2015

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.