Eric Vrijsen

Nederlandse oorlogsbodems naar Libië? Dat is een kwestie van tijd

Door Eric Vrijsen - 12 mei 2015

Kan een Europese zeemacht een einde maken aan de afgrijselijke taferelen op de Middellandse Zee en de meedogenloze mensenmokkelaars aanpakken? Ingrijpen in Libië raakt ook een nationaal belang.

EU-buitenlandchef Federica Mogherini wil een Europese zeemacht richting Libië sturen voor een optreden binnen de territoriale wateren van dat land. Doel is de vluchtelingen van de verdrinkingsdood te redden; de meedogenloze mensensmokkelaars aan te pakken en aldus de stroom illegale immigranten tot stilstand te brengen.

Gaat dit lukken?

De eerste horde is de VN-Veiligheidsraad. Libië verkeert in chaos. Twee regeringen bestrijden elkaar. Geen van deze twee regeringen zal toestemming verlenen tot militair optreden op het Libische territoir of zelfs maar in de 12-mijlszone voor de kust.

In dat geval kan alleen de VN Veiligheidsraad een militaire interventie legitimeren. Het is de vraag of Rusland en China daarmee instemmen. In het geval van Syrië lagen zij ook dwars.

Weinig aanlokkelijk

De tweede horde is de reactie van de mensensmokkelaars op een zeeblokkade. Te verwachten valt dat zij de gammele bootjes met honderden vluchtelingen vlak bij de Europese marineschepen laten kapseizen, zodat die Brusselse humanitaire armada gaat functioneren als een veerdienst naar Lampedusa.

Dit eilandje puilt nu al uit van de migranten en dat is vooral voor Italië een probleem. Door Britten, Fransen, Duitsers en Nederlanders erbij te betrekken, kan Brussel een quotumregeling voorschrijven. Dit is een weinig aanlokkelijk perspectief, want Brussel zal zich vervolgens ook met het asielbeleid van de lidstaten willen bemoeien.

Bomvesten

De derde horde is het oprukkende terrorisme en dat is tegelijk een reden om toch maar met dit plan mee te doen. Ook Nederland moet een rol op zich nemen. Het is een kwestie van tijd voordat terroristen via Libië de overstap maken naar Europa. De marineschepen voor de kust van Libië moeten zich straks terdege voorbereiden op aanslagen.

Marinedeskundigen voorspellen deze week in Elsevier dat er tussen de migranten die in de buurt van Lampedusa van gammele bootjes worden gehaald, weldra ook lieden zitten die bomvesten dragen.

Nationaal belang

Ook worden er bij de massale mensensmokkel zulke enorme winsten behaald, dat de terreurgroep Islamitische Staat een graantje meepikt. Het ‘protectiegeld’ bedraagt gewoonlijk 10 procent en vormt een belangrijke financiering van het terrorisme.

Natuurlijk is er ook een humanitaire reden om in te grijpen. In de Middellandse Zee spelen zich afgrijselijke taferelen af. In aantallen slachtoffers gemeten: bijna elke week vergaat er een halve Titanic.

Maar ingrijpen raakt ook een nationaal belang. Het lijkt een kwestie van tijd of VVD-minister Jeanine Hennis van Defensie zal een of enkele oorlogsbodems richting Libië dirigeren om deel te nemen aan een eskader onder Europese vlag.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.