nederland

Rechter: Nederland aansprakelijk voor deportaties Srebrenica

Door Fieke Hamers - 16 juli 2014

De Dutchbat-militairen die op 13 juli 1995 driehonderd moslimmannen van de veilige compound stuurden, hadden moeten weten dat het slecht met de mannen zou aflopen. De Nederlandse staat draagt daarmee verantwoordelijkheid voor de dood van de mannen.

Dat heeft de rechtbank in Den Haag woensdag bepaald.

Srebrenica

Na de val van de Bosnische enclave Srebrenica in 1995 werden de moslimmannen weggestuurd van de compound van de Nederlandse Dutchbat-militairen. Later werden ongeveer 8.000 moslimmannen en -jongens door troepen van de Bosnisch-Servische generaal Ratko Mladic vermoord.

Nederland is aansprakelijk gesteld voor de deportatie van driehonderd mannen en draagt schuld aan de schade die de familieleden van de slachtoffers hebben geleden.

Volgens de rechter had Dutchbat moeten weten dat de mannen buiten de muren van de compound gevaar liepen. De Nederlandse Staat is daarmee niet gelijk verantwoordelijk voor de val van de enclave zelf. Het uitblijven en stopzetten van luchtsteun om de enclave te beschermen, kan immers niet aan Nederland worden toegerekend.

Moeders

Nabestaanden van duizenden slachtoffers, beter bekend als ‘De Moeders van Srebrenica’, hadden de zaak tegen de Nederlandse Staat aangespannen. Zij vinden dat Nederland aansprakelijk is omdat de Nederlandse VN-militairen niet optraden toen de troepen van Mladic de moslimenclave innamen.

In een zaak tegen de Verenigde Naties oordeelde het Europese Hof van Justitie eerder dat de militairen niet verantwoordelijk konden worden gehouden omdat zijn onder VN-vlag acteerden.

Maar de ‘Moeders van Srebrenica’ kregen weer hoop doordat drie nabestaanden van Srebrenica dit jaar een schadevergoeding van 80.000 euro van de Nederlandse overheid kregen uitgekeerd nadat de Hoge Raad had vastgesteld dat Nederland verantwoordelijk was voor de door van de drie mannen. De landsadvocaat heeft altijd volgehouden dat Nederland immuniteit genoot en gaat waarschijnlijk in hoger beroep.

VN-Missies

De uitspraak van de Haagse rechtbank kan gevolgen hebben voor toekomstige missies van de Verenigde Naties.

Het is de vraag of Nederland en andere landen nog zullen blijven deelnemen aan missies als ze juridisch aansprakelijk gesteld kunnen worden voor fouten tijdens missies onder de vlag van de VN.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.