Jelte Wiersma

Ontnuchterend: referenda in EU vaak genegeerd

Door Jelte Wiersma - 07 april 2016

De dag nadat het associatieverdrag met Oekraïne per referendum is weggestemd, draait de Brusselse machine gewoon door. En dat zal die blijven doen.

De Europese Unie wordt met enige regelmaat geconfronteerd met referenda. Vooral in de oudere Unielanden leiden die vaak tot de afwijzing van Brusselse compromissen.

Zo stemden Frankrijk en Nederland in 2005 de Europese grondwet weg. Twee jaar later was die grondwet er toch en heette toen plots het Verdrag van Lissabon. Een referendum vonden de nationale leiders niet nodig. Behalve in Ierland, waar de bevolking in 2008 tegen stemde. Daar werd een jaar later onder grote druk doodleuk een nieuw referendum gehouden, waarbij wél werd ingestemd. De eerste keer hadden de Ieren het fout, dus kregen ze een herkansing, zo werd destijds cynisch gegrapt.

2016-04-06 21:14:27 AMSTERDAM - Thierry Baudet, een van de initiatiefnemers van het referendum, tijdens een bijeenkomst van zijn Forum voor Democratie op de avond van het Oekraine-referendum. ANP EVERT ELZINGABuitenlandse media eensgezind na referendum: dreun voor EU
Lees verder >

Vorig jaar mochten de Grieken stemmen over de hervormingsvoorwaarden van de trojka die in ruil voor steun waren opgelegd. De Grieken stemden tegen. Toch ging het door.

Machine

Na het referendum van woensdag zei premier Mark Rutte (VVD) dat ‘bij zo’n uitslag het verdrag niet zonder meer kan worden geratificeerd’. Daarmee geeft hij al een opening naar het negeren van de uitslag. Het kan dus wel geratificeerd worden, maar niet zonder meer.

Van de 28 EU-landen hebben 27 het associatieverdrag met Oekraïne geratificeerd. En het is de Europese Commissie die dit soort overeenkomsten mag sluiten. Het verdrag is ook al in werking. En zo verandert de uitslag van het referendum niets aan de Brusselse machine. Die heeft maar één stand: vooruit. Referenda vertragen slechts tijdelijk de snelheid waarmee.

2015-11-26 16:10:57 DEN HAAG - Minister president Mark Rutte en de Oekraiense president Petro Poroshenko tijdens een persconferentie. Porosjenko brengt een tweedaags bezoek aan Nederland. Het is de eerste keer sinds zijn aantreden in 2014 hij Nederland bezoekt. ANP JERRY LAMPENOekraïne bagatelliseert belang van uitkomst referendum
Lees verder >

Verzet

Dat zal in Nederland het cynisme en de scepsis over de EU eerder doen toenemen dan afnemen. De gang van zaken bevestigt immers dat de Europese Unie op weg is om een superstaat onder Duitse leiding te worden, ten koste van de natiestaat. Slechts serieus verzet van het kabinet zou dit kunnen voorkomen.

Maar premier en tijdelijke EU-voorzitter Rutte en minister van Financiën en Eurogroepvoorzitter Jeroen Dijsselbloem (PvdA) doen er juist alles aan om de Brusselse machine vooruit te helpen. Zo is de dag na de referendumdag vooral ontnuchterend.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.