Afshin Ellian Afshin Ellian

D66 wil de rechtsstaat helemaal niet beschermen

Door Afshin Ellian - 05 september 2014

D66 wil naar eigen zeggen de rechtsstaat beschermen, net als minister Lodewijk Asscher. Terwijl Asscher de levende ziel van de rechtsstaat beschermt, neemt D66 het op voor de dode letter.

Een ouderwetse confrontatie: de eeuwige antiterreurbotsing tussen D66, GroenLinks  en de rest. D66 wil geen uitbreiding van de wetten om terrorisme in Nederland aan te pakken. Dat vinden ze al sinds 9/11.

Reeds in 2005 ondanks de moord op Theo van Gogh hield D66 de administratieve aanpak van het jihadisme tegen. D66 maakte toen deel uit van het kabinet Balkenende II. Het heeft totaal geen zin om met ze in discussie te gaan. D66 beweert de rechtsstaat te willen beschermen. Ook minister Lodewijk Asscher (PvdA, Sociale Zaken) wil de rechtsstaat beschermen.

Ziel

In waarheid beschermt D66 de dode letters van de rechtsstaat. Asscher wil juist de levende ziel van de rechtsstaat beschermen.

In hun Actieplan tegen het jihadisme willen de ministers Opstelten (VVD) en Asscher het Nederlanderschap afpakken van sommige jihadisten. In het actieplan kondigen de ministers aan dat de personen die zich aansluiten bij een terroristische strijdgroepering, hun Nederlandse nationaliteit zouden moeten verliezen.

Daarvoor wil het kabinet de Rijkswet op het Nederlanderschap verruimen met mogelijkheden voor het ontnemen van het Nederlanderschap bij terroristische misdrijven.

Hoe wordt hier het plegen van terroristische misdrijven bewezen? Er wordt niks bewezen in de zin van strafrecht. En er komt ook geen strafrechtelijke vervolging.

Misdrijven

Het kabinet wil het Nederlanderschap intrekken wanneer een jihadist zich vrijwillig in ‘krijgsdienst’ van een terroristische strijdgroep begeeft. Geldt dit voor personen die zich in Nederland schuldig hebben gemaakt aan terroristische misdrijven?

Nee. Dit geldt alleen voor ‘uitreizigers met meer nationaliteiten dan enkel de Nederlandse’. Daarmee wil het kabinet niet alleen de Syriëgangers bestrijden maar ook degene die zich hebben aangesloten bij een terreurkamp.

Uitreizigers

Iedereen die de trainingskampen van Al-Qa’ida, Taliban, of IS bezocht, zou in principe onder de uitreizigers vallen. Op dit moment zijn de meeste uitreizigers (jihadisten op strooptocht) in het bezit van een dubbele nationaliteit, melden de ministers.

Kortom houdt het kabinet zich aan internationale verdragen en wordt niemand in een stateloze toestand gebracht. En daarna? Na de denaturalisatie worden ze als ongewenst vreemdeling verklaard.

Jihadisten op strooptocht of uitreizigers moeten opletten: de IND krijgt onder het nieuwe regime een ambtsbericht van de AIVD of MIVD, waarin staat dat bijvoorbeeld ene Mohammed met een artiestennaam Al-Afghani of Abu-Soemali tijdens zijn zomervakantie een bezoekje heeft gebracht aan een kamp van Al-Qa’ida of de Taliban.

Wat zou hij daar hebben gedaan? De diensten kunnen aantonen dat hij een training heeft gevolgd, anderen heeft getraind of daadwerkelijk heeft meegedaan aan de gewelddadige jihad.

Het bewijs kan bestaan uit de foto’s of geluidopnames van de spionage satellieten of drones van bondgenoten. Het kan ook bestaan uit herkenbare foto’s die een uitreiziger zelf heeft gemaakt.

Bewijsstukken

Er moet ook nog andere aantoonbare bewijzen beschikbaar zijn dat de jihadistische dubbelaar (met dubbele nationaliteit) op een bepaalde wijze zich heeft aangesloten bij een jihadistische groep in een ander land. Dit ambtsbericht met de onderliggende bewijsstukken vormt voor de IND de juridische basis om de dubbelaar te ontdoen van zijn Nederlandse nationaliteit.

De jihadistische dubbelaar mag dan vanuit zijn kamp een advocaat inschakelen om uiteindelijk bij een administratie rechter het denaturalisatiebesluit te bestrijden. Ook zal onze baardman een prachtige mail kunnen sturen aan de fracties van D66 en GroenLinks in de Kamer. Waarom wil het kabinet de baardman in casu niet gaan berechten?

Wreedheden

Strafrechtelijke componenten van terroristische delicten vergen enorme inspanning om ze te bewijzen en wanneer de verdachte in buitenland verblijft, is dat buitengewoon gecompliceerd. En dat weten de jihadisten ook.

De risico’s zijn daarmee voor de vrije samenlevingen heel groot. De getrainde jihadist, die wellicht ook nog deelnam aan wreedheden, kan met een opdracht terugkomen. Dit vormt een ernstig, eigenlijk onnodig gevaar voor de nationale veiligheid.

Daarnaast zou deze wet een symbolische betekenis kunnen hebben: de Nederlandse overheid geeft een machtig instrument in handen van de familie van een potentiële jihadist om hem daarmee te kunnen ompraten. De meeste dubbelaars ervaren de permanente terugkeer naar het land van herkomst of een ander islamitisch land als een onaanvaardbare nachtmerrie.

En het zou deze maatregel wellicht behulpzaam kunnen zijn om een geradicaliseerde in een vroeg stadium tot andere gedachten te kunnen brengen. Wie niet volledig is getransformeerd tot een jihadist, kan in sommige gevallen nog gered worden.

Verdedigen

Minister Asscher motiveert het denaturalisatieplan in de strijd tegen het jihadisme op een authentieke manier die weleens leerzaam zou kunnen zijn voor de veilingsmeester van D66, die de dode letter maar niet de levende ziel van de rechtsstaat wil verdedigen:

‘Maar als mijn opvatting betekent dat ik jou die vrijheid niet gun of dat ik jou wil doden, dan eindigt mijn vrijheid. Dat geldt ook voor het recht op staatsburgerschap. Dat kun je kwijtraken. Het gaat er puur om of wij in reactie op een kleine groep extreem gewelddadige terroristen bij de toepassing van deze maatregelen de rechtsstaat goed beschermen. Volgens bestaande regels zou denaturalisatie lang duren. Nu moet de rechtsstaat weerbaar zijn, spierballen hebben en durven gebruikten.’

Strooptocht

De waardigheid van het Nederlandse burgerschap komt een jihadist die in Syrië, Afghanistan of Irak aan oorlogsmisdrijven meedoet, niet toe.

De jihadist op strooptocht verdient de zwaarste straf van onze rechtsstaat: de onttrekking van het Nederlanderschap.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.