politiek

Vitens en Timmermans spreken elkaar tegen over excuses

Door Anna Vossers - 12 februari 2014

Minister Frans Timmermans (PvdA, Buitenlandse Zaken) zei woensdagochtend in de Tweede Kamer dat zijn ambtenaren excuses hadden gekregen van waterbedrijf Vitens voor de suggestie dat het bedrijf zich onder druk van het ministerie terugtrok uit Israël. Vitens zelf zegt woensdag dat het nooit excuses heeft aangeboden.

Daarmee blijft het welles-nietesspel tussen de minister en het waterbedrijf maar doorgaan. De ChristenUnie eist opheldering over de kwestie.

Boycot

Vitens wilde eerder met het Israëlische Mekorot samenwerken, maar maakte in december bekend de samenwerkingsrelatie stop te zetten, omdat Mekorot water aan Joodse nederzettingen in Palestijnse gebieden leverde. Het bedrijf wenste politiek neutraal te blijven en had na een gesprek met het ministerie van Buitenlandse Zaken begrepen op deze manier het ontmoedigingsbeleid van het kabinet te volgen.

Dat beleid houdt in dat het kabinet Nederlandse bedrijven ontraadt om samen te werken met Israëlische bedrijven die activiteiten ontplooien in of ten behoeven van Joodse nederzettingen in bezette gebieden.

Ploumen

Een van de aanleidingen voor Vitens om zich terug te trekken uit Israël, was dat minister Lilianne Ploumen (PvdA, Handel) om politieke redenen een bezoek aan Mekorot annuleerde. In een brief aan de aandeelhouders schreef Vitens eerder dat het bedrijf kort hierna contact zocht met het ministerie van Buitenlandse Zaken.

Volgens Vitens heeft het ministerie op 9 december, een dag voordat Vitens zich terugtrok uit Israël, ‘uitgebreid gewezen op het ontmoedigingsbeleid’ en was het na het gesprek ‘voor Vitens helder dat het in gezamenlijkheid uitwerken van deze projecten zeer lastig gaat worden’.

Geen druk

Timmermans zei woensdagochtend in de Tweede Kamer ‘voor de vijftigste keer’ dat zijn ambtenaren waterbedrijf Vitens niet onder druk hebben gezet om de samenwerking met het Israëlische Mekorot af te blazen. Vitens heeft wel met het ministerie gesproken, maar had zijn eigen redenen om de samenwerking te stoppen.

Volgens Vitens is dat niet het hele verhaal. ‘Ons is duidelijk het ontmoedigingsbeleid uitgelegd en wij moesten daaruit zelf onze conclusie trekken. Vitens heeft herhaaldelijk gezegd tijdens het overleg dat de samenwerking wel degelijk de nederzettingen zou bevoordelen.’

Excuses

Nog opvallender was dat Timmermans in hetzelfde debat ook repte van excuses namens Vitens aan zijn ambtenaren. Die zijn er nooit geweest, zegt een woordvoerder van Vitens: ‘Wij hebben geen excuses aangeboden. Wij hebben een korte verklaring gegeven over het gevoerde gesprek in onze brief aan de aandeelhouders.’

Timmermans blijft er volgens zijn woordvoerder bij dat een topbestuurder van Vitens zich in een telefoongesprek met een hoge ambtenaar heeft verontschuldigd voor de suggestie dat het besluit van Vitens op advies van Buitenlandse Zaken tot stand is gekomen.

Diplomatieke gevolgen

De Vitens-kwestie zorgde ervoor dat de Nederlandse ambassadeur in Israël op het matje werd geroepen. Kort na de terugtrekking van Vitens stopte ook pensioenfonds PGGM met bijna alle investeringen in bezette gebieden, waarna de ambassadeur nogmaals uitleg moest komen geven.

Israël is boos om het ontmoedigingsbeleid van het kabinet.

Volg Anna Vossers op Twitter

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.