stijl

Originele koffers en artistieke tassen kijken in Parijs

Door John de Greef - 29 december 2015

Een prachtige expositie toont hoe Louis Vuitton uitgroeide van een povere koffermaker tot een ongekend populair luxemerk.

Voetballer Memphis Depay (21) droeg ongetwijfeld een van de meest besproken hoeden van 2015. Vooral sportverslaggevers zagen in de bekroning van zijn flamboyante outfit weinig stijl, wel veel aanstellerij. Depays uiterlijk werd hem vooral aangerekend als een uiting van zijn snel vergaarde rijkdom. Daarbij pasten ook zeker zijn riante rode sjaal en zijn forse tas en rolkoffer waarmee hij in de aanloop naar een oefenduel zijn entree maakte in Noordwijk.

Sjaal en bagage waren uitbundig opgesierd met de letters LV, de initialen van Louis Vuitton, het bagage- en modemerk dat wereldwijd bijzonder populair is, vooral door het herkenbare LV-monogram en het eveneens typische LV-damborddessin. Het zijn patronen die zowel worden begeerd als gekritiseerd. Voor sommigen is het gerenommeerde LV-beeldmerk te veel een nouveau riche-statussymbool.

Een imposante expositie in het Grand Palais in Parijs, geïnitieerd en georganiseerd door het machtige Franse mode- en bagagehuis Louis Vuitton zelf, toont aan dat nieuw geld altijd al bij het LV-merk hoorde. En dat leverde juist ook vele artistieke resultaten op.

Door de klandizie van de sterk groeiende groep vermogende klanten, onder wie vele snel rijk geworden industriëlen, kon het kofferateliertje van Louis Vuitton uit 1854 eind negentiende eeuw al uitgroeien tot een internationale firma. De hoge eisen die deze gefortuneerde klanten stelden aan hun bagage voor steeds meer (en verre) reizen, leidden tot aantrekkelijke statussymbolen.

Te zien zijn tal van originele koffers en artistieke tassen vol LV-initialen, veelal unieke exemplaren op bestelling gemaakt. Zoals het met monogrammen overdekte koffertje dat modeontwerper Yves Saint Laurent in 1964 bij Vuitton bestelde. Precies op maat gemaakt om alle delen van Prousts beroemde roman À la recherche du temps perdu veilig te kunnen vervoeren.

Met hulp van Olivier Saillard (48), de gerespecteerde conservator van het Parijse modemuseum Palais Galliera, en allerlei modeobjecten (geleend uit de Galliera-collectie of uit recente Vuitton-collecties) is de geschiedenis van het merk van de aanvankelijk arme, maar later gefortuneerde koffermaker Louis Vuitton (1821-1892) verbeeld. Een successtory die steeds meer aandacht krijgt door de recente mode-, tassen- en koffercollecties van het uitdijende merk.

Tot en met 21 februari heeft iedereen gratis toegang tot de expositie met de naam Volez, Voguez, Voyagez (vlieg, zeil, reis!) die door de recente aanslagen in Parijs met minder bombarie dan gebruikelijk bij LV-manifestaties vorige maand werd geopend. Karl Lagerfeld, ontwerper bij concurrerend modelabel Chanel, en actrice Catherine Deneuve (die poseerde in een LV-campagne) kwamen wel direct kijken naar de vele exclusieve LV-items.

De kostbaar ingerichte expositie zal – trouw aan het thema – verder reizen over de wereld, maar de volgende locaties zijn nog niet bekendgemaakt. Met grote opstellingen – in de ene zaal waan je je op een zeilschip, in een andere zweeft in hemelsblauw een vliegtuigje met allerlei koffers en tassen op de vleugels – wordt getoond hoe LV met de vormgeving van de bagage insprong op alle oude en nieuwe vormen van transport en toerisme.

De oprichter van Vuitton wist functionaliteit te combineren met een hoge kwaliteit van materialen en handarbeid. In plaats van de gebruikelijke halfronde deksel op de houten koffer bedacht hij bijvoorbeeld de afgeplatte en stapelbare versie. Niet voor niets begint de expositie met een ode aan Louis Vuitton zelf en aan zijn houtbewerkingskwaliteiten, met een groot, vorig jaar geschilderd portret van de jonge koffermaker en allerlei oude schaven in een vitrine.

Overduidelijk wordt aangetoond hoe verleden en toekomst zijn verbonden. Ook voor de modeontwerpers die sinds 1997 in dienst zijn van Louis Vuitton: eerst de Amerikaan Marc Jacobs en sinds 2013 zijn opvolger, de Fransman Nicolas Ghesquière. Als inspiratie voor modecollecties, maar vooral voor nieuwe tassen en koffers gebruikten zij vaak de archieven.

Soms zeer herkenbaar, soms met weinig respect voor het origineel, maar wel met veel effect en succes. Zoals in het geval van de tassen geboren uit tijdelijke samenwerkingen met artiesten als de Japanse kunstenaar Takashi Murakami en de Amerikaanse modeontwerper Stephen Sprouse. Op verzoek van ontwerper Marc Jacobs voerden zij het LV-monogram in speelgoedkleurtjes uit of spoten ze tassen onder graffiti, ­uiteraard met de merknaam duidelijk leesbaar.

Vele artiesten, onder wie veel modeontwerpers, bestelden sinds begin vorige eeuw hun koffers overtrokken met de LV-intialen. Couturier Christian Dior liet ook nog eens zijn eigen vergulde CD-initialen aanbrengen. Filmster Elizabeth Taylor achtte zoiets niet nodig. Zij hing aan haar LV-koffertje een paars label met daarop in grote letters ‘Mine!’.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.