‘Onze provincie heeft zichzelf opnieuw uitgevonden’

Meer dan genoeg werkgelegenheid, een bloeiende kenniseconomie
en een toenemende instroom van bewoners van buiten Limburg. Volgens gouverneur Theo Bovens is Limburg veel meer dan een provincie die een achterstand op de rest van het land inhaalt. ‘We zijn een economisch succesverhaal.’

‘Limburg draagt meer dan gemiddeld bij aan het Bruto Nationaal Product. Feitelijk sponsoren wij het land. Voor ons geldt dat letterlijk.’ Gouverneur Theo Bovens (56) zegt het glimlachend terwijl hij westwaarts uitkijkt over de Maas. Zijn zogeheten ‘Bestuurseiland’, dat deel uitmaakt van het provinciale Gouvernement, ligt op een kunstmatig gescheiden lap grond, gelegen in de rivier.

Voor Bovens is het symbolisch voor de historie van zijn provincie. ‘Mijn voorganger Sjeng Kremers (gouverneur van 1977 tot 1990, red.), die dit gouvernement liet bouwen, wilde dat het bestuur van Limburg niet te Maastrichts zou zijn. Er is altijd een zekere spanning tussen de hoofdstad en provincie. De locatie van dit pand is een uitgestoken hand naar de rest van Limburg.’

‘Vorig jaar verkochten wij een recordaantal vierkante meters grond’

De provincie staat voor Nederlanders die er niet wonen bekend als een favoriete overnachtingsbestemming, als winkelwalhalla, en als uitvalsbasis voor reizen naar de buurlanden. Maar Limburg is meer: de plaatselijke politiek gaat samen met projectontwikkelaars en investeerders uitdagingen aan die van ambitie niet gespeend zijn. Parkstad, een agglomeratie van gemeenten rond Heerlen en Kerkrade, werd onlangs in Dallas, Texas uitgeroepen tot beste toeristische bestemming in de wereld. Deze titel gaat naar steden die niet als reisbestemming bekend staan, maar wel een omreis waard zijn.

Meneer Bovens, is Limburg ook een trekpleister voor toeristen in de buurlanden?

‘Voor kooptoerisme is onze provincie dat zeker. Roermond trekt met zijn Designer Outlet Center jaarlijks 5 miljoen mensen, onder wie dik 2,5 miljoen Duitsers. Dat maakt Roermond het grootste winkelcentrum van Noord-West Europa. Ook Maastricht trekt van oudsher heel veel consumenten, met name uit België. Maar
als overnachtingsplek is Limburg nog niet zozeer in trek onder Duitsers en Belgen als onder Nederlanders.’

Limburg staat bekend als een gebied met een zwakke economie, hoge werkloosheid en minder gezonde inwoners.

‘Dat komt door de kwaliteit van de lucht, de levensstijl en de sociaal-economische achterstand, die we vanuit het verleden meekregen. Ik denk dat dat beeld achterhaald is. Limburgers zijn in vergelijking met inwoners van andere provincies weliswaar ongezonder, maar vergeleken met de grensregio’s Aken, Luik en Hasselt zijn wij de gezondste streek. Als onze levensstijl op het Nederlands gemiddelde komt – dat is onze doelstelling – dan zou dat meteen economische groei opleveren. Meer gezondheid betekent minder uitval op het werk en minder mensen in uitkeringssituaties. Met een dalende werkloosheid is iedere fitte medewerker er één.’

De welvaart van Limburg stijgt. De werkloosheid ligt onder het landelijk gemiddelde en de economische groei erboven.

‘Wij sponsoren het land doordat we steeds meer bijdragen aan het bruto nationaal product. Dat is een structurele ontwikkeling. Limburg heeft zichzelf opnieuw uitgevonden. Ooit waren we de eerste geïndustrialiseerde streek van het land. Daarna ontwikkelde zich het gebied van Roermond tot Zuid-Limburg tot een monocultuur van de mijnindustrie.

In de jaren vijftig en zestig kwam daar de maakindustrie bij. Vorig jaar verkocht Limburg een recordaantal vierkante meters grond, met name aan logistieke bedrijven. Dat was in het noorden waar het logistieke knooppunt Venlo ligt, maar ook in het zuiden waar winkelketen Action en pakkettenbedrijf UPS distributiecentra bouwen. De dienstverlening van klantcontactcentra groeit als kool. Dat komt natuurlijk ook door de  beschikbaarheid van native speakers Nederlands, Frans en Duits.

‘Het onderwijs is hier bovengemiddeld – en we zetten nog een tandje bij’

Het toerisme is goed voor 40.000 banen. We zien ook een shift naar een kenniseconomie ontstaan. Bij al deze ontwikkelingen is onze economische opgave vooral demografisch: hoe vinden wij de juiste mensen om al die banen te betrekken? Sinds vier jaar komen er meer mensen in Limburg wonen dan uit onze provincie weggaan. De uitstroom van Limburgers naar de Randstad is omgedraaid. Mensen komen op de banen af als bijen op de stroop. En we kunnen iedereen goed gebruiken.’

Toch is de grenspendel met buurlanden België en Duitsland teruggelopen.

‘Dat is een paradox. Het is de afgelopen decennia fysiek alleen maar gemakkelijker geworden om over de grens te werken en te emigreren, maar het grensverkeer zelf is in die periode verminderd. Dat komt door verschillende oorzaken: bureaucratie, verschillen in onze regelgeving voor gezondheid, verzekeringen, belastingen en accijnzen, diploma-erkenning en hypotheekrenteaftrek. Ook spreken we minder goed onze buurtalen, en kijken we minder naar Duitse en Belgische televisiezenders.’

Bij uw aantreden gaf u aan een meer internationale koers te willen varen.

‘Zeker, en die koers varen we ook. Als de grenzen er niet waren geweest, zou de Euregio Maas-Rijn economisch sterker staan dan de Randstad. Zonder grenzen zouden we van Hasselt tot Aken profiteren van agglomeratie. Rotterdam, Utrecht, Den Haag en Amsterdam profiteren van elkaars nabijheid. Maar Maastricht profiteert minder van Luik, Hasselt of Aken, en dat komt door de landsgrenzen die ertussen liggen.’

‘Wij hebben berekend dat als die grenzen er niet waren geweest, er alleen al in Zuid-Limburg 740.000 banen méér zouden zijn. Dat zou ons nationale begrotingstekort halveren. Ook het Duitse en Belgische begrotingstekort zou dalen. Iedere administratieve drempel die wij wegnemen, levert geld op.’

Waarom wilt u Maastricht als vijfde EU-stad profileren?

‘Omdat het kan. Niemand zal je die titel geven, dus moeten we het zelf opeisen. Het idee komt van een Franse collega, die in Maastricht het Verdrag van Maastricht kwam bekijken, waarvan wij hier een kopie hebben liggen. Die merkte op dat Maastricht eigenlijk al de vijfde belangrijkste stad van de Europese Unie is, na Brussel, Straatsburg, Frankfurt en Luxemburg. Hier is het Europees Instituut voor Openbaar Bestuur (EIPA) gevestigd, waar alle Brusselse ambtenaren worden opgeleid, en hier is natuurlijk het Verdrag van Maastricht getekend. Bovendien is dit het gebied waar Karel de Grote Europa ooit samensmeedde, in zijn paleis in Aken.’

In uw vorige betrekking was u voorzitter van het college van bestuur van de Open Universiteit. Hoe bezietu het onderwijs in Limburg?

‘Ik ben tevreden. De Open Universiteit is in alle rangschikkingen de tweede universiteit van Nederland. Ook de Universiteit Maastricht staat in de top-vijf van het land. De hogescholen presteren goed met bepaalde opleidingen. De Limburgse middelbare scholen leveren een bovengemiddelde kwaliteit en dat geldt ook voor het lager onderwijs. Toch willen we nog een tandje bijzetten. We willen internationaler zijn in ons onderwijs, door beter onderwijs in onze buurtalen te bieden zodat leerlingen vaker stages zullen lopen aan de andere kant van de grens.’

Welke kansen ziet u voor Limburg als vestigingslocatie?

‘We zetten voornamelijk in op versterking van bestaande economische kerngebieden: de zogenaamde Brightlands Campussen. Naast de chemie- en materialencampus Chemelot nabij Sittard is het agro-foodcentrum rondom Venlo een voorbeeld. En ook in de gezondheidszorg, de ontwikkeling van gezondheidsapparatuur en de productie van bio-gebaseerde materialen is Limburg sterk.’

‘Hier in Maastricht is Medtronic de grote trekker van biomedische professionals en devicebedrijfjes. Medtronic, dat technologie ontwikkelt voor de gezondheidszorg, heeft zijn Europesee distributie en opleidingen naar Limburg verhuisd. Heerlen maakt in aanwezigheid van pensioenuitvoerder APG een ontwikkeling door van nieuwe bedrijvigheid in smart services en data analytics. Daar hebben zich nu de eerste bedrijven gevestigd, wat ruim 500 banen creëert. En op Chemelot komt er elke week wel een bedrijf bij.’

Hoe ziet Limburg er over tien jaar uit?

‘We bevinden ons dan opnieuw in de innovatie-top-drie van Nederland. Misschien zijn we gestegen naar de tweede plek. Ik hoop dat de kwaliteit van leven daar niet onder geleden heeft en dat we er in zijn geslaagd om een laptop- en-lederhosen-achtige combinatie te vinden. Dat we als woon- en werkomgeving
nog steeds een fantastische provincie zijn. Dat we met minder mensen meer dingen kunnen bereiken. Dat Limburg dan bekend staat als, laten we zeggen, Slimburg.’

TerZake is een bijlage van Media Lab en valt buiten de verantwoordelijkheid van de redactie van Elsevier Weekblad. De thematiek komt tot stand op basis van wensen van adverteerders en de artikelen worden door onafhankelijke journalisten gemaakt.

Een eeuw Limburgse biertraditie

Al een eeuw staat in het Noord-Limburgse vestingdorp Arcen een kleine brouwerij. Met innovatiekracht brengen de brouwers van de Hertog Jan Brouwerij hun passie voor Limburgs bier in de praktijk. Arcen ligt ten noorden van Venlo, stroomafwaarts aan de Maasoever. Bekender nog dan het vestingdorpje is zijn beroemdste inwoner, Hertog Jan. De bierbrouwer, een bekend … Continued

Lees verder

Heeft u wel eens gedacht over investeren in een motorjacht?

Linssen Yachts uit Maasbracht bouwt stalen motorjachten van 9 tot 18 meter. Dit soort jachten worden ‘waterverplaatsers’ genoemd: langzaam varende motorjachten die gebruikt worden op alle binnenwateren, kanalen, rivieren, kustwateren en zeeën van Europa. 100 procent Made in Limburg Op onze werf in Maasbracht worden alle werkzaamheden in-house uitgevoerd. Ontwerp, engineering, staalbouw, stralen, conserveren en … Continued

Lees verder

Pleisterplaatsen

‘s Lands meest bourgondische provincie heeft een rijk aanbod van hotels. Bestemming Limburg selecteerde de mooiste logementen voor u.

Lees verder

Meer woongenot met keramiek uit Maastricht

Al 130 jaar produceert Mosa tegels in Maastricht. De tegelfabrikant heeft de stad op de kaart gezet als keramisch centrum van Nederland. En doet daarmee oude tijden herleven. Het recept? ‘Onze kennis en technologie is zo ver doorontwikkeld, dat zie je terug in de tegel.’ De voetgangerstunnels onder bedevaartsplaats Mekka, Dubai’s hoogste toren Burj Khalifa, … Continued

Lees verder

Zakendoen kent geen grenzen

Voor ondernemers in onze meest zuidelijke provincie zijn België en Duitsland de achtertuin. Bestemming Limburg spreekt twee rasondernemers over de afzetmarkt voorbij de lange Limburgse landsgrens. ‘We hebben vrijwel nooit projecten boven Eindhoven.’ Limburgse ondernemers drijven het vaakst handel met bedrijven over de grens, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). … Continued

Lees verder

‘Hier gaan woonwensen nog in vervulling’

Een jaar geleden leek het nog onmogelijk: huizen die binnen enkele dagen worden verkocht, en dan ook nog eens boven de vraagprijs. Inmiddels is het weer dagelijkse werkelijkheid voor Michel Dohmen, voorzitter van de afdeling Limburg van de NVM. In het kielzog van de Randstad zit óók de Limburgse woningmarkt in de lift. Het getimmer … Continued

Lees verder

In de etalage

Op zoek naar een woning in Limburg? Er is een uitgebreid aanbod. In de etalage vindt u een uitgelezen selectie van te koop staande droompanden.

Lees verder

Limburg in cijfers

Limburg is de poort naar Europa. Om deze groene en heuvelachtige provincie heen loopt een lange landsgrens, die de provincie zijn internationale karakter verleent. Huizen zijn er goedkoper, de economie bloeit er op en de werkloosheid ligt er onder het landelijk gemiddelde. Ook de kwaliteit van het onderwijs neemt een vlucht. Start-ups domineren de vele … Continued

Lees verder

Wonen in een andere wereld

Al zes jaar verhuizen meer mensen naar Limburg dan er de provincie verlaten. Drie van hen vertellen over hun keuze voor Limburg en over hun wedervaren. ‘Het is hier elke dag vakantie.’ ‘De velden, de bossen, het buiten zijn, het ontdekken – dat zijn de herinneringen die ik heb aan mijn jeugd in Meerssen. Toen … Continued

Lees verder

‘Sprechen Sie Deutsch?’

Van alle studenten van Universiteit Maastricht komt de helft uit het buitenland. Dat maakt Maastricht tot de meest internationale studentenstad van Nederland. Wat verklaart de aantrekkingskracht van het ‘Mestreechse’ curriculum? En omgekeerd: welke invloed heeft het internationale gezelschap op de school en stad? Universiteit Maastricht bekleedt de veertiende plaats van meest internationale universiteiten ter wereld, … Continued

Lees verder

Naar buiten!

Limburg wentelt zich in de schoonheid van tientallen natuurgebieden. Een selectie van vijf hotspots die u gezien moet hebben. De Maasduinen: cultuurhistorisch erfgoed In Nationaal Park De Maasduinen vind je stuifzandruggen die paraboolduinen worden genoemd. Deze zijn vlak voor het einde van de laatste ijstijd ontstaan, toen grote delen van Noord- en Midden-Limburg bedekt waren … Continued

Lees verder

Wereldse gerechten van eigen bodem

Limburg is een culinair paradijs. De zuidelijke keuken wordt geroemd, met zijn keuze voor lokale producten, seizoensmenu’s en gedurfde experimenten met internationale smaken. Vijf chef-koks en hun kookfilosofie. De Limburgse horeca liegt er niet om: met 4.570 vestigingen is er genoeg aanbod voor de Limburgers en toeristen om hun spijzen te nuttigen. Volgens het Centraal … Continued

Lees verder